10 Installatie en keuring

De Vlaamse overheid kent twee manieren om thuis te laden: aan een laadpunt of aan een stopcontact. Een vast laadpunt heeft de voorkeur. Laden aan een stopcontact noemt ze een noodoplossing, omdat een stopcontact niet gemaakt is om urenlang een groot vermogen te leveren. Het kan oververhit raken en brand veroorzaken.

Fluvius zegt hetzelfde. Rechtstreeks laden aan een gewoon stopcontact "zonder begrenzing en zonder beveiliging" is verboden. Een laadkabel met ingebouwde beveiliging mag wel. Die beveiliging heet IC-CPD: ze zit in de kabel, beschermt tegen overbelasting en kortsluiting en praat met de wagen. Over de kabels zelf gaat Stekkers en laadkabels.

De installateur begint bij wat er al is: het nettype, je aansluitvermogen, de aarding, de ruimte in je verdeelkast en hoe zwaar elke fase al belast is. Vertel hem ook wat er nog komt, zoals een warmtepomp, een tweede wagen of zonnepanelen. Een kabelroute voorbereiden kan zinvol zijn, zonder meteen het hoogste laadvermogen aan te zetten.

Een standaard kabeldikte voor een laadpaal bestaat niet. De stroom, de lengte, het spanningsverlies, de omgeving en de gekozen beveiliging bepalen samen welke kabel er nodig is. Laat het ontwerp maken voor de echte lengte en de echte aanleg.

Sinds het koninklijk besluit van juli 2022, verschenen in het Belgisch Staatsblad van 16 augustus 2022, heeft het AREI een apart hoofdstuk 7.22 voor vaste laadinrichtingen met kabel voor elektrische wegvoertuigen. Het geldt voor nieuwe of vervangen laadinrichtingen waarvan de werken vanaf 1 november 2022 starten. Bestaande laadinrichtingen mogen onder de oude regels blijven, tot ze aangepast worden.

VideoIs een differentieel type B echt verplicht voor laadpalen?Bron: Volta, via YouTube

Volgens het verslag aan de Koning vraagt het hoofdstuk:

• een eigen stroombaan per verbindingspunt, of per aansluitpunt voor één wagen;
• per verbindingspunt op wisselstroom een aardlekschakelaar van hoogstens 30 mA die ook bij gelijkstroomfouten werkt, een type B of een type A met detectie van 6 mA residuele gelijkstroom, en volgens de Vlaamse overheid een CE-markering op het laadpunt;
• een overstroombeveiliging volgens de algemene regels van het AREI;
• buiten minstens beschermingsklasse IP44, de code voor hoe goed een toestel beschermd is tegen vocht en vaste voorwerpen, plus bescherming tegen aanrijding.

Hangen er meerdere palen aan een gemeenschappelijke voeding in een gebouw, dan komt er een noodonderbreking bij. Die regels zijn niet bedoeld voor een laadpaal die bij de installatie van één woning hoort. Een gemeenschappelijke garage behandel je niet als de privégarage van één huis: leg de plaatsing, de bereikbaarheid en eventuele afspraken met de brandweer vast in het dossier. Meer over gedeelde parkings in Bedrijven en appartementen.

Laden via een stopcontact, mode 2, valt niet onder hoofdstuk 7.22 maar onder de algemene delen van het AREI.

Een AREI-keuring door een erkend controleorganisme is verplicht voor je een installatie in gebruik neemt, bij een belangrijke wijziging of uitbreiding en als je aansluiting zwaarder wordt. De Vlaamse overheid raadt aan om een installateur het laadpunt te laten plaatsen en daarna te laten keuren, en de installateur kan de keuring regelen. Wordt een bestaande laadinrichting aangepast, dan volgt een nieuwe controle. Ook een stopcontact dat je nieuw laat aansluiten om te laden, wordt gekeurd volgens het AREI.

In het keuringsverslag staat, als ze er zijn, het aantal laadpalen met hun serienummer en type. Vraag het verslag, de aangepaste schema's en de gebruiksinstructies mee. Staan er tekortkomingen in het verslag, los die dan op voor je de paal gebruikt.

Keuring en aanmelding bij Fluvius zijn twee aparte stappen. De ene vervangt de andere niet. Spreek vooraf af wie wat doet en welke bewijsstukken je krijgt.

⏱ Een private laadpaal van 5 kVA of meer op het laagspanningsnet meld je aan bij Fluvius, of hij nu alleen laadt of ook kan terugleveren. Openbare en semipublieke palen zitten al in het publieke laadnetwerk. De meldingsplicht bestaat sinds juni 2021.

Je meldt online, in Mijn Fluvius, via de tegel "Groene stroom", binnen 3 maanden na de keuring. Heb je zonnepanelen, een batterij en een laadpaal, dan doe je drie aparte meldingen. Een wijziging of vervanging meld je via het contactformulier groene energie van Fluvius.

Volgens Fluvius is de melding geen controle. Fluvius gebruikt ze om te zien waar pieken ontstaan en om het net daar aan te passen waar het nodig is. Verantwoordelijk ben jij als klant, ook als een installateur of je werkgever de paal plaatste. Een installateur mag het voor jou doen, als jullie dat afspreken. ⏱ Ben je te laat, dan kan Fluvius een administratieve kost aanrekenen. Bij laadpalen stuurde Fluvius tot april 2026 eerst een uitnodiging en rekende het nog niets aan.

Alle details, van kVA of kW tot de laadkabel aan het stopcontact en wie wat meldt, staan in Laadpaal aanmelden. Het algemene verhaal staat in Aanmelden bij Fluvius.

Rij je minder dan 100 km per dag, dan volstaat je bestaande aansluiting meestal, zegt Fluvius. Rij je meer, dan kan een zwaardere aansluiting nuttig zijn. Die vraag je aan via Mijn Fluvius. Volgens de Vlaamse overheid hebben veel woningen een aansluiting van 9,2 kW, eenfasig aan 40 A.

Eenfasig laden komt overeen met 3,7 kW, driefasig met 11 kW. Driefasig laden vraagt een 400 V-net in je straat, en volgens Fluvius is "de aanpassing naar 400V niet gratis".

⏱ Voor productie-installaties en opslag geldt een grens, en een bidirectionele laadpaal telt daarin mee: eenfasig 5 kVA, driefasig 25 kVA. Hoe dat uitvalt voor jouw combinatie van zonnepanelen, batterij en laadpaal, vraag je na bij Fluvius.

In een goede offerte staat elk onderdeel apart: het maximale vermogen dat op jouw net mag, de regeling op de woning, de kabelroute, de montage, de beveiliging, eventueel graafwerk, de keuring en de aanmelding. Hoort er een koppeling bij met zonnepanelen, een EMS of de administratie van je werkgever, dan staat er ook welke meter of sensor daarvoor nodig is en of die inbegrepen is. En ook de terugkerende kosten en hoe je kan stoppen.

Bij de oplevering laat je zien dat je wagen laadt, dat de sessie geregistreerd wordt en dat de paal trager laadt als het huis meer verbruikt. Test de zonnefunctie op een zonnig moment, of spreek daar een nieuw moment voor af. Laat ook tonen wat er gebeurt als het internet of de meting wegvalt, en hoe je een vertrektijd, een laadlimiet en tijdelijke voorrang instelt. Dat de app verbinding maakt, bewijst niet dat alles werkt.

Bewaar de schema's, het keuringsverslag, de gegevens van het toestel, de instellingen, de handleidingen en het bewijs van de aanmelding. Zorg dat jij toegang hebt tot het beheeraccount en dat je je laadgegevens kan exporteren. Voor het onderhoud volg je wat de fabrikant voorschrijft, en de connector hou je proper en beschermd.

Start het laden niet bij een klein zonne-overschot, dan is er meestal niets kapot. Een wagen laadt niet onder zowat 6 ampère per fase: rond 1,4 kW op één fase, rond 4,1 kW op drie. Is het overschot kleiner, dan wacht het systeem of vult het aan met netstroom. Meer daarover in Laden met zonnestroom.

Schommelt het laadvermogen voortdurend, of loopt je thuisbatterij leeg in de wagen? Dan vechten twee regelaars om hetzelfde overschot, en één van de twee moet de baas zijn. Stuurt de paal op het verbruik van je woning, dan moet die meting ook kloppen. Een stroomtang die na werken omgekeerd hangt, of een P1-poort die niet actief is, geeft de paal een fout beeld. Hoe je dat herkent, lees je in Storingen bij de thuisbatterij.

Werkt de app niet meer, dan loopt de lokale regeling vaak gewoon door. Sturen op prijs, de app en de facturatie hebben wel internet nodig. Ben je van beheerssysteem veranderd, kijk dan of het dezelfde OCPP-versie spreekt als je paal, want 1.6 en 2.0.1 werken niet met elkaar.

Wordt een stekker warm, verkleurt hij of slaat de beveiliging telkens af, stop dan met laden zoals de fabrikant het voorschrijft en laat het onderzoeken. Telkens opnieuw aanzetten lost niets op. Trek een vergrendelde connector niet met kracht los en open het toestel niet zelf. Noteer voor je installateur het tijdstip, de foutmelding, welke wagen er hing en wat het systeem op dat moment deed.

Blijft de laadpaal achter, dan meldt de nieuwe eigenaar de eigendomsoverdracht in Mijn Fluvius; alleen die kan dat doen. Gaat de paal mee, dan meld jij de verhuis. Op het nieuwe adres laat je hem opnieuw keuren, en met dat keuringsverslag meld je hem opnieuw aan. Huur je, vraag dan eerst toestemming aan je verhuurder.

Wat installatie en keuring kosten, verschilt per woning en per aansluiting. Vraag een offerte aan een installateur en aan een erkend controleorganisme, en vraag het btw-tarief na bij je installateur of bij FOD Financiën. ⏱ Voor uitgaven na 31 augustus 2024 bestaat er geen federale belastingvermindering meer, zoals uitgelegd in Een laadpaal thuis.

Een gezin in Kortrijk heeft een eenfasige aansluiting van 9,2 kW, of 40 A, een elektrische wagen en een eigen oprit. Het rijdt 40 km per dag, zowat 15.000 km per jaar. We rekenen met 17 kWh per 100 km en 90 % laadrendement, de waarden van de Vlaamse overheid zelf. Zonnepanelen zijn er niet, en de kosten laten we buiten beschouwing.

Zo verloopt het. De installateur plaatst een eenfasige laadpaal op een eigen kring, met een aardlekbeveiliging die ook gelijkstroomfouten ziet. Een erkend controleorganisme keurt de installatie voor het eerste gebruik. Daarna meldt het gezin de paal aan via Mijn Fluvius, binnen 3 maanden na de keuring, met het keuringsverslag erbij. Voor een gemiddelde dagrit laadt de wagen ruim twee uur aan 3,7 kW. Een paal van 11 kW is hier overbodig.

Bij jou kan het traject er anders uitzien: een andere aarding, een volle verdeelkast, een kabel die door de tuin moet. Daarom telt wie de paal plaatst: een installateur die vooraf komt kijken, voorkomt dat de keuring tekortkomingen vindt. De installatie die hij legt, wordt pas na 25 jaar opnieuw gecontroleerd. De MYNRG Check zet je vragen vooraf op een rij.

Een type B-aardlekschakelaar is niet altijd verplicht. Het AREI laat ook een type A toe, samen met detectie van 6 mA residuele gelijkstroom. Welke combinatie het wordt, volgt uit de documentatie van het toestel en het AREI. Laat door ingebouwde detectie geen andere nodige beveiligingen weg.

Het keuringsverslag is je toegangsbewijs bij Fluvius. Je hebt het ook na een verhuis opnieuw nodig.

⏱ Heel wat thuispalen zijn niet aangemeld. Volgens Fluvius, geciteerd in de pers in februari 2026, zijn er zowat 70.000 private laadpunten officieel geregistreerd, terwijl het echte aantal ruwweg het dubbele is.

• Een laadpaal of de lader in de wagen kan een foutstroom met gelijkstroom veroorzaken. Een type A is maar getest tot 6 mA gelijkstroom. Daarom vraagt het AREI detectie van gelijkstroomfouten: een type B, of een type A met 6 mA DC-detectie.
• Een aardlekschakelaar vraagt een aarddraad en een TT- of TN-S-systeem. Bij een IT-systeem vraagt het AREI een permanente isolatiecontrole.
• België kent 3N400V en 3 × 230V. Op 3 × 230V heb je een transformator nodig om driefasig te laden.
• Vraag je een aanpassing van je aansluiting aan, dan stuurt Fluvius een nieuwe offerte. Na jouw akkoord wordt het werk ingepland. Ook je binneninstallatie kan aanpassingen vragen.
• Een bidirectionele laadpaal heeft een omvormer en kan stroom uit de autobatterij naar het net of je woning sturen. Daarover gaat V2H en V2G.
• Alles op deze pagina gaat over Vlaanderen. Brussel en Wallonië hebben een andere netbeheerder en eigen regels.

• Fluvius, Meldingsplicht private laadpaal
• Fluvius, Zonnepanelen, laadpalen en thuisbatterijen verplicht aanmelden
• Fluvius, Flyer aanmelden
• Fluvius, Veelgestelde vragen over groene stroom
• Fluvius, Aansluiting aanpassen om thuis op te laden
• Fluvius, Wat als je verhuist
• Vlaanderen.be, Uw elektrische wagen thuis laden
• Vlaanderen.be, Keuring van uw elektrische installatie (AREI)
• VITO/EMIS, Verslag aan de Koning bij hoofdstuk 7.22 AREI