13Bedrijven en appartementen

Fluvius beschrijft twee oplossingen voor een appartementsgebouw:

1. Laadpalen achter privémeters. Dit vraagt een grondig technisch onderzoek van elke binneninstallatie en van de gebouwaansluiting.
2. Gemeenschappelijke laadinfrastructuur met een centrale meter. Via load balancing (het verdelen van het beschikbare vermogen over de laadpunten) blijft het totaal binnen de netaansluiting.

Een gemeenschappelijke aansluiting heeft volgens Fluvius vaak de voorkeur, omdat ze eenvoudiger te realiseren is. Het aanmeldpunt is niet beperkt tot één gemeenschappelijke meter. Uitleg over load balancing vind je in Load balancing en dynamisch laden, met een uitgewerkt voorbeeld van vier wagens op één parking.

Bij een centraal systeem zijn afspraken nodig over toegang, vermogensverdeling, kosten en beheer. Een eigen meter of contract maakt de verdeling eenvoudiger, maar lost de gezamenlijke capaciteit van het gebouw niet vanzelf op.

Leg vast hoeveel laadpunten nu nodig zijn en hoeveel er later bijkomen. Dimensioneer niet op de optelsom van alle toestelmaxima, maar op de energie per wagen, de verblijfsduur en een werkbare verdeling. Load balancing beperkt de gelijktijdigheid, maar kan geen energie leveren als het gezamenlijke budget over de hele beschikbare tijd te klein is. Vraag voor grotere vermogens tijdig een beoordeling aan de netbeheerder: een laag totaal van de laadpunten bewijst niet dat de aansluiting volstaat, want het andere gebouwverbruik telt mee.

Voorzie een beheerder, een aanspreekpunt bij storing en toegang tot de nodige gegevens. Leg vast wat er gebeurt bij een wissel van exploitant of syndicus. Heldere meetgegevens en overdraagbare documentatie zijn belangrijk voor de bewoners en voor het beheer op lange termijn.

⏱ Dit zijn de hoofdlijnen volgens juridische toelichtingen.

• Paal op je privé-staanplaats, vanaf je eigen meter. Volgens die toelichtingen heb je daarvoor meestal geen toestemming van de VME nodig. Je blijft wel aansprakelijk voor schade aan privé- of gemeenschappelijke delen.
• Kabels door de gemeenschappelijke delen. Een mede-eigenaar zou een wettelijk recht hebben om kabels en leidingen aan te leggen in de gemeenschappelijke delen, op voorwaarde dat het de energie-, water- of telecominfrastructuur van de privédelen verbetert en de anderen er geen financiële last van dragen.
• Kennisgeving. Daarvoor stuur je minstens twee maanden vóór de start van de werken een aangetekende zending met een beschrijving van de werken aan de andere mede-eigenaars of de syndicus. Verzet is mogelijk binnen dezelfde termijn, op grond van een rechtmatig belang. Wie de termijn mist, kan zijn rechten verliezen.
• Paal op een gemeenschappelijke staanplaats. Daarvoor is in de regel toestemming van de VME nodig, via de kennisgevingsprocedure of via een beslissing van de algemene vergadering. Welke meerderheid precies geldt, verschilt per toelichting en kan gewijzigd zijn. Vraag het na bij je syndicus of een jurist.
• Statuten en reglement van orde. De basisakte of het huishoudelijk reglement kan laadpunten regelen en de kennisgevingsprocedure uitschakelen.
• Geschil. Een betwiste beslissing kan worden voorgelegd aan de vrederechter.
• Kosten. Een privé-installatie betaalt de eigenaar. Bij een gemeenschappelijke installatie betaalt in de regel de aanvrager, tenzij de VME beslist tot een collectieve installatie.

Praktisch: verwittig de gebouwverzekeraar via de syndicus, vraag de brandveiligheidsvoorschriften na bij je gemeente of hulpverleningszone, laat bedrading en netcapaciteit controleren, werk met een erkende installateur en laat de installatie vóór gebruik keuren. Bij een gedeeld systeem zijn load balancing en een meetafspraak nodig. Als huurder vraag je toestemming aan de verhuurder.

Volgens Vlaanderen.be:

• Nieuwbouw van een woongebouw (vergunning aangevraagd vanaf 11 maart 2021) met 2 of meer parkeerplaatsen: laadinfrastructuur voor elke plaats.
• Grondige renovatie (vergunning vanaf 11 maart 2021) met meer dan 10 plaatsen: laadinfrastructuur voor elke plaats.
• Bestaand woongebouw zonder grondige renovatie: geen verplichting.
• "Laadinfrastructuur" betekent hier leidingen of minstens kabelgoten waarmee je later laders kunt toevoegen zonder grote breek- of graafwerken. Bekabeling en laders zelf zijn niet verplicht.
• Opritten van huizen tellen niet als parkeerplaatsen.
• Het Vlaams Energie- en Klimaatagentschap (VEKA) controleert. De eigenaar van het gebouw is verantwoordelijk, bij nieuwbouw de vergunninghouder.

• Een laadpunt is in deze regels meer dan een standaardstopcontact: meer dan 3,7 kW (16 A), met een Type 2-connector (wisselstroom) of Combo 2-connector (gelijkstroom).
• Gebouwen die één parking delen, worden afzonderlijk berekend en daarna opgeteld. Een supermarkt en een schoenwinkel op dezelfde parking hebben samen vanaf 1 januari 2025 vier laadpunten nodig.
• Eén toegangsweg betekent één parking. Aparte toegangswegen betekenen aparte parkings met elk hun verplichting.
• Bij een grondige renovatie gelden de verplichtingen enkel voor het deel van de laadgerelateerde werken tot 7 % van de totale renovatiekost.
• Je kiest zelf of de laadpunten publiek toegankelijk zijn of beperkt.
• Alleen personenwagens tellen, vrachtwagens, tractoren en werfmachines niet.
• Bij niet-naleving kan de VEKA sancties opleggen.

• Je bent grootvermogenklant bij een elektriciteitsaansluiting vanaf 100 kVA.
• Verwachte netcongestie. Bedrijven die van fossiele energie naar elektriciteit overstappen, kunnen op bepaalde plaatsen en momenten de netcapaciteit overschrijden. Voor een nieuwe of zwaardere aansluiting kan dat betekenen dat een klassieke aansluiting niet meteen mogelijk is, dat het gevraagde vermogen pas na netversterkingen komt, of dat er extra afspraken nodig zijn. Fluvius zoekt per aanvraag een alternatieve oplossing. Dit staat niet specifiek bij laadpalen, maar geldt in principe ook voor grotere laadinstallaties. ⏱
• Fall-Back Flex. Je krijgt toegang tot het gevraagde vermogen, maar Fluvius kan vragen dat tijdelijk te beperken.
• Wachttijden zijn niet gepubliceerd. Fluvius verwijst voor jouw locatie naar het contactformulier.

• Aanmelden. Meld een private laadpaal van 5 kVA of meer op het laagspanningsnet aan bij Fluvius, binnen 3 maanden na de AREI-keuring. Openbare en semipublieke palen zitten al in het publieke laadnetwerk.
• Semipubliek noemt Fluvius een paal op het parkeerterrein van bedrijven, winkels of andere instellingen, waar de eigenaar bepaalt wie mag laden, onder welke voorwaarden en wanneer.
• Publieke paal aanvragen. Burgers, bedrijven en organisaties kunnen via het e-loket "Paal volgt Wagen" een publieke paal aanvragen. Wil je zelf een eigen paal voor het publiek openstellen, vraag dan de regels na bij Fluvius.
• Bedrijfswagen thuis laden. Je werkgever kan een installatie bij de werknemer thuis laten plaatsen. Zie Laadpaal van je werkgever.
• Fiscale steun. ⏱ De federale belastingvermindering voor thuislaadstations bestaat niet meer voor uitgaven na 31 augustus 2024 (FOD Financiën). Of en hoe een bedrijf een laadstation fiscaal kan aftrekken, hangt af van zijn situatie: vraag het na bij de FOD Financiën of je boekhouder. Over het btw-tarief op een laadpaal geldt hetzelfde.

Aannames: bestaand niet-woongebouw, geen grondige renovatie, één parking met één toegangsweg, twee laadpunten van 11 kW (aanname).

Of de bestaande aansluiting volstaat, hangt af van het overige verbruik van het bedrijf. Gebruik load balancing om binnen het beschikbare vermogen te blijven (Load balancing en dynamisch laden).

De vergunning is aangevraagd na 11 maart 2021 en 8 plaatsen is meer dan 2. Het gebouw moet dus laadinfrastructuur (leidingen of kabelgoten) voorzien voor alle 8 plaatsen. Laders en bekabeling zijn niet verplicht.

Het gebouw heeft geen verplichting. De VME kan vrijwillig kiezen voor een gemeenschappelijke installatie met load balancing en centrale meter, of voor palen achter privémeters. Een mede-eigenaar die zelf een paal wil, begint met een aangetekende brief aan de syndicus en volgt daarna het verloop dat de statuten en een jurist bevestigen.

• Voor bestaande appartementsgebouwen bestaat geen verplichting om laadinfrastructuur aan te leggen. Enkel nieuwbouw met minstens 2 parkeerplaatsen en grondige renovaties met meer dan 10 plaatsen moeten leidingen of kabelgoten voorzien.
• Een laadpunt in de wettelijke zin is méér dan een stopcontact. Pas boven 3,7 kW (16 A) met Type 2 of Combo 2 telt het mee.
• Twee bedrijven op één parking tellen samen.
• Een appartementsgebouw hoeft niet te werken met één gemeenschappelijke meter. Het aanmeldpunt is daartoe niet beperkt.
• Een groot laadproject kan vastlopen op de netaansluiting. Een Fall-Back Flex-aansluiting kan het vermogen tijdelijk beperken. ⏱

• AREI 7.22 bij gedeelde voeding. Elk verbindingspunt heeft een eigen stroombaan met eigen aardlekbeveiliging (maximaal 30 mA, werkzaam bij gelijkstroomfouten). Voor laadinrichtingen met meerdere verbindingspunten die niet tegelijk werken, is een gemeenschappelijke overstroombeveiliging toegestaan. Bij een gemeenschappelijke voeding in een gebouw is er een noodonderbreking. Buiten is minstens IP44 nodig, plus bescherming tegen aanrijding. Zie Installatie en keuring.
• Load balancing. De laadstroom per punt wordt dynamisch aangepast, zodat het totaal onder het beschikbare aansluitvermogen blijft. Zie Load balancing en dynamisch laden en Slimme laadpaal.
• Netcongestie. Fluvius onderscheidt Fall-Back Flex (toegang tot het gevraagde vermogen, tijdelijk te beperken), T-Flex (injectie van grote productie-installaties tijdelijk beperken) en andere flexibiliteit tegen vergoeding.
• Meten en doorrekenen. De regels voor het doorrekenen van stroom aan gebruikers in een gedeeld systeem zijn hier niet uitgewerkt. Vraag ze na bij de Vlaamse Nutsregulator (VNR).
• Handhaving. De VEKA handhaaft de parkingverplichtingen.
• Regio. Brussel en Wallonië hebben eigen netbeheerders en eigen regels.

• Vlaanderen.be, Verplichtingen voor laadpunten bij parkings
• Vlaanderen.be, Publieke laadpunten voor elektrische voertuigen
• Fluvius, Factcheck: 5 (on)waarheden over elektrisch laden
• Fluvius, Meldingsplicht private laadpaal
• Fluvius, Aansluiting grootvermogen
• Fluvius, Verwachte netcongestie voor bedrijven
• VITO/EMIS, Verslag aan de Koning, hoofdstuk 7.22 AREI