Hoofdstukken van deze gids
Laadpaal Gids · 14 hoofdstukkenDeel 1 · Thuis laden
Deel 2 · Slim en zuinig laden
- 4Laden met zonnestroom
- 5Load balancing en dynamisch laden
- 6Slimme laadpaal
- 7Laadpaal en capaciteitstarief
- 8Laadkosten vergelijken
- 9V2H en V2G
Deel 3 · Installatie en bijzondere situaties
- 10Installatie en keuring
- 11Laadpaal aanmelden
- 12Laadpaal van je werkgever
- 13Bedrijven en appartementen
- 14Publiek laden en snelladen
Tot slot
Gids laadpaal · Deel 1 · Thuis laden
1Een laadpaal thuis
In het kort
Thuis laad je een elektrische wagen het best met een vast laadpunt dat een installateur plaatst. Daarna laat je de installatie keuren door een erkend keuringsorganisme.
⏱ Een private laadpaal van 5 kVA of meer meld je daarna aan bij Fluvius, binnen 3 maanden na de keuring. Laden via een gewoon stopcontact ziet de Vlaamse overheid als noodoplossing. Een federale belastingvermindering voor thuislaadstations bestaat niet meer: ze gold enkel voor uitgaven betaald tot en met 31 augustus 2024 (FOD Financiën).
Dit hoofdstuk beschrijft de regels in Vlaanderen.
Wat heb je nodig om thuis te laden?
- Laadpunt of laadpaal: het toestel waarop je de wagen aansluit. Het hangt tegen een muur of staat op een paal, met een vaste of een losse laadkabel. De meeste laadkabels zijn 3 tot 5 m lang.
- Wisselstroom: thuis laad je met wisselstroom (AC). De laadpaal bewaakt de verbinding en geeft aan de wagen door hoeveel stroom hij mag nemen. De boordlader in de wagen zet die wisselstroom om in gelijkstroom voor de batterij. Bij snelladen (DC) gebeurt die omzetting in het laadstation zelf, daarom is snelladen bedoeld voor onderweg (zie Publiek laden en snelladen).
- Geen verlengkabel: een verlengkabel is sterk afgeraden, en een gewone huishoudverlengkabel is ongeschikt. Plaats het laadpunt dus dicht bij de wagen.
- Beveiliging: elk laadpunt heeft een eigen differentieelstroomschakelaar nodig van maximaal 30 mA (een schakelaar die de stroom afsnijdt bij lekstroom) en moet de CE-markering dragen.
- Installateur: Vlaanderen.be raadt aan een installateur het laadpunt te laten plaatsen. Die kan ook de keuring regelen.
Eerst de parkeerplaats, dan het toestel
Kijk eerst waar de wagen echt staat, waar de laadaansluiting op de wagen zit en hoe de kabel kan liggen zonder dat je erover struikelt. Een toestel aan de muur en een toestel op een voet doen hetzelfde: de keuze hangt af van de montage, de kabelroute en de bescherming tegen aanrijding. Een kabel van 3 tot 5 m is meestal genoeg als je de paal op de juiste plaats hangt.
Huur je, bespreek vaste werken dan eerst met de verhuurder. In een appartementsgebouw spelen de gemeenschappelijke delen en de gebouwaansluiting mee, ook als je een eigen staanplaats hebt: zie Bedrijven en appartementen.
Laden via het stopcontact
Vlaanderen.be noemt laden via het stopcontact een noodoplossing. Wie het toch doet, houdt best rekening met deze voorwaarden: - Een eigen stroomkring, rechtstreeks aangesloten in de zekeringkast. - Een stopcontact dat gecertificeerd is voor minstens 16 A piek en 10 A continu. De laadstroom blijft beperkt tot 10 A. - Bekabeling van minstens 2,5 mm², beveiligd met een automaat van maximaal 20 A. - Een differentieelschakelaar van 30 mA, type B, of type A in combinatie met een laadkabel met 6 mA DC-lekdetectie. - Een laadkabel van het type "Mode 2": een kabel met ingebouwde beveiliging. Geen verlengkabel of stekkerdoos.
Die ingebouwde beveiliging past de laadsnelheid aan aan wat de huisinstallatie en de auto aankunnen. Een verlengkabel of stekkerdoos is sterk afgeraden, en een gewone huishoudverlengkabel is ongeschikt omdat ze te warm wordt. Elk nieuw aangesloten stopcontact moet gekeurd zijn volgens het AREI, het Algemeen Reglement op de Elektrische Installaties.
Welke aansluiting heb je thuis?
- Veel woningen hebben een eenfasige aansluiting van 9,2 kW (40 A). Een fase is een van de draden waarover wisselstroom verdeeld wordt.
- Voor driefasig laden moeten installatie, laadpunt, kabel én wagen dat toelaten. Een grotere aansluiting vraag je aan bij Fluvius. Dat is niet gratis en kan ook aanpassingen in je binneninstallatie vragen, dus overleg vooraf met je installateur.
- Het standaardnet is 3x400 V + nul. Op sommige plaatsen ligt nog een 3x230 V-net. Daar kunnen sommige laders slechter werken of uitvallen. Of jouw adres 400 V heeft, zie je in de Spanningschecker van Fluvius.
- Een eenfasige aansluiting volstaat volgens Fluvius meestal als je minder dan 100 km per dag rijdt en 's nachts laadt.
Meer over de keuze van het vermogen lees je in Laadvermogen.
Stappen voor een nieuw laadpunt
- Controleer je aansluiting (eenfasig of driefasig) en je netspanning.
- Laat een installateur het laadpunt plaatsen, met een eigen differentieelschakelaar van maximaal 30 mA.
- Laat de installatie keuren door een erkend keuringsorganisme (AREI-keuring). Zonder keuring volgt geen indienstname.
- ⏱ Is het laadpunt 5 kVA of meer, meld het dan aan bij Fluvius via Mijn Fluvius, binnen 3 maanden na de keuring. Een laadpunt van 3,7 kW zit onder die grens.
Aanmelden bij Fluvius
⏱ Meld een private laadpaal van 5 kVA of meer aan bij Fluvius, binnen 3 maanden na de keuring. Dat geldt voor een laadpunt dat enkel laadt én voor een laadpunt dat ook kan terugleveren. Een laadpunt van 3,7 kW (eenfasig, 16 A) zit onder die grens en hoef je dus niet aan te melden. Een laadpunt van 7,4 kW of 11 kW wel.
De aanmelding is jouw taak, niet die van de installateur, ook niet bij een laadpaal van je werkgever. Wat je precies invult, wat een te late melding kost en hoe het werkt met een stopcontactlaadkabel lees je in Laadpaal aanmelden. Het algemene aanmeldproces voor zonnepanelen, batterij en laadpaal staat in Aanmelden bij Fluvius.
Laden met een aparte meter
Fluvius kan een bijkomende meter plaatsen die enkel dient om je wagen te laden. Het laadverbruik wordt dan apart gemeten en je sluit er een apart energiecontract voor af, eventueel bij een andere leverancier. De nieuwe installatie moet apart gekeurd worden. Bij appartementen is een aparte zekeringkast naast de huidige niet mogelijk.
Fiscaal voordeel en premies
⏱ De federale belastingvermindering voor thuislaadstations gold voor uitgaven betaald van 1 september 2021 tot en met 31 augustus 2024:
| Betaaldatum uitgaven | Vermindering | Maximum per laadstation en per belastingplichtige |
|---|---|---|
| 1 sept. tot 31 dec. 2021 | 45 % | 1.500 euro |
| 2022 | 45 % | 1.750 euro |
| 2023 | 30 % | 1.750 euro (enkel laden) of 8.000 euro (ook terugleveren) |
| 1 jan. tot 31 aug. 2024 | 15 % | 1.750 euro (enkel laden) of 8.000 euro (ook terugleveren) |
Voor uitgaven na 31 augustus 2024 bestaat er geen federale belastingvermindering meer (FOD Financiën). Een aanbod dat nog "aftrekbaar" zegt, geldt dus niet voor nieuwe uitgaven.
Wat kost het?
Een laadpunt bestaat uit drie kostenposten: het toestel, de installatie en de keuring. Soms zijn extra elektriciteitswerken nodig, bijvoorbeeld voor een zwaardere aansluiting. Vraag een offerte waarin die posten afzonderlijk staan. ⏱ Het btw-tarief op de laadpaal en de plaatsing vraag je na bij je installateur en bij FOD Financiën; het hangt af van je situatie.
Nieuwbouw en meerdere parkeerplaatsen
⏱ Bij nieuwe woongebouwen met een parking van 2 of meer plaatsen (omgevingsvergunning aangevraagd sinds 11 maart 2021) moet voor elke plaats de infrastructuur voorzien zijn: buizen of minstens kabelgoten. Het laadpunt zelf moet niet geplaatst worden. Hetzelfde geldt bij een grondige renovatie van een woongebouw met meer dan 10 parkeerplaatsen. Appartementen en bedrijven: zie Bedrijven en appartementen.
Verhuizen
Laat je de paal achter, dan meldt de nieuwe eigenaar de eigendomsoverdracht in Mijn Fluvius. Neem je ze mee, dan laat je ze verwijderen, opnieuw installeren en keuren en meld je de verhuis in Mijn Fluvius. Heb je zonnepanelen, een thuisbatterij én een laadpaal, dan zijn dat drie afzonderlijke meldingen.
Rekenvoorbeeld
Een gezin in Gent met een eenfasige aansluiting van 9,2 kW, een vast laadpunt van 3,7 kW en een wagen die 17 kWh per 100 km verbruikt.
Aannames: - 15.000 km per jaar, het gemiddelde van een Vlaamse bestuurder volgens de Vlaamse Nutsregulator (VNR). - Verbruik van 17 kWh/100 km (voorbeeldwaarde van Vlaanderen.be). - Laadrendement van 90 % (richtwaarde van Vlaanderen.be). - Stroomprijs van 0,35 euro/kWh.
| Stap | Berekening | Resultaat |
|---|---|---|
| Energie in de wagen | 15.000 km × 17 kWh/100 km | 2.550 kWh per jaar |
| Energie uit de paal | 2.550 / 0,9 | ca. 2.833 kWh per jaar |
| Energiekost | 2.833 × 0,35 euro | ca. 992 euro per jaar |
| Energie per dag (40 km) | 40 × 0,17 / 0,9 | ca. 7,6 kWh |
| Laadtijd per dag bij 3,7 kW | 7,6 / 3,7 | ca. 2 uur |
Het gezin laadt dus gemiddeld ongeveer 2 uur per dag. ⏱ Een laadpunt van 3,7 kW zit onder de grens van 5 kVA, dus dit gezin hoeft het niet aan te melden bij Fluvius. Een federale belastingvermindering bestaat niet meer.
Goed om te weten
- De aanmelding is jouw taak. Fluvius zegt uitdrukkelijk dat de installateur geen meldingsplicht heeft en dat jij ook de paal van je werkgever zelf aanmeldt.
- Niet elk adres heeft het standaardnet. Op sommige plaatsen ligt nog een 3x230 V-net. Volgens Vlaanderen.be kan daar een transformator nodig zijn om driefasig te laden. Controleer dat vóór je een laadpaal koopt.
- De fiscale steun is afgelopen. De oude voorwaarden waren streng: het laadstation moest laadtijd en laadvermogen kunnen laten sturen door een energiebeheersysteem, uitsluitend groene stroom gebruiken en goedgekeurd zijn door een erkend keuringsorganisme.
Voor- en nadelen
Voordelen van een vast laadpunt - Veiliger dan langdurig laden aan een stopcontact. - Hoger en regelbaar laadvermogen, combineerbaar met slim laden en zonnepanelen.
Aandachtspunten - ⏱ Een investering, zonder belastingvermindering voor nieuwe uitgaven. - Keuring is verplicht en aanmelding vanaf 5 kVA ook; beide kosten tijd en geld. - Een krachtig laadpunt kan je maandpiek en dus je nettarief verhogen (zie Laadpaal en capaciteitstarief). - Aansluiting of netspanning kan aanpassing vragen.
Voor wie het technisch wil weten
- Projecten met meerdere laadpunten: Fluvius adviseert alle aansluitingen op 400 V en load balancing sterk vanaf 2 laadpunten. Bij korte verblijfsduur (minder dan 5 uur) rekent Fluvius met 11 kW per laadpunt (3x16 A), bij lange verblijfsduur (vanaf 5 uur) met minstens 3,7 kW (16 A eenfasig), genoeg om 's nachts te laden. Zie Load balancing en dynamisch laden.
- Laadpunten die ook terugleveren: ze kunnen stroom aan het huis of het net teruggeven. Zie V2H en V2G.
- Keuring: ze gebeurt volgens Boek 1 van het AREI. Een nieuwe controle van de elektrische installatie volgt om de 25 jaar.
Veelgestelde vragen
Wat heb ik nodig om thuis een elektrische wagen te laden?
Een vast laadpunt op een eigen kring met een aardlekschakelaar van maximaal 30 mA, geplaatst door een installateur en gekeurd door een erkend keuringsorganisme. Een laadkabel aan een stopcontact is een noodoplossing.
Is er nog een belastingvermindering voor een laadpaal?
⏱ Nee. De federale belastingvermindering gold enkel voor uitgaven betaald tot en met 31 augustus 2024 (FOD Financiën).
Mag ik als huurder een laadpaal laten plaatsen?
Bespreek het eerst met de verhuurder, want een laadpaal is een vast werk aan het gebouw. Zonder zijn akkoord kun je niet op een vaste paal rekenen en blijft een laadkabel aan een stopcontact over als noodoplossing.
Moet mijn nieuwbouwwoning voorbereid zijn op een laadpaal?
Een eengezinswoning niet: opritten tellen niet als parkeerplaatsen. ⏱ Een nieuw woongebouw met 2 of meer parkeerplaatsen moet wel leidingen of kabelgoten voorzien. Meer in Bedrijven en appartementen.
Bronnen bij dit hoofdstuk
- Fluvius, Meldingsplicht private laadpaal elektrische wagen
- Fluvius, Thuis opladen
- Fluvius, Hoe kan je een elektrische auto opladen
- Fluvius, Zonnepanelen, laadpalen en thuisbatterijen verplicht aanmelden
- Fluvius, Bijkomende elektriciteitsmeter voor opladen elektrische wagen
- Fluvius, Aansluiting aanpassen om thuis op te laden
- Fluvius, Wat bij verhuis
- Fluvius, Handvaten elektrisch laden voor projecten
- Vlaanderen.be, Uw elektrische wagen thuis laden
- Vlaanderen.be, Verplichtingen voor laadpunten bij parkings
- Vlaanderen.be, Keuring van uw elektrische installatie (AREI)
- Vlaanderen.be, Laadpunt of snellader
- FOD Financiën, Thuislaadstations voor elektrische wagens
- VNR, Tips om je verbruik te spreiden met een digitale meter